
Aldığınız altının ne kadar kazandırdığını bulmak için ilk ödediğiniz toplam tutarla bugün bozdurunca elinize geçecek parayı karşılaştırın. Sonuç TL cinsinden kâr veya zararı verir. Bu farkı başlangıç maliyetine bölüp 100 ile çarptığınızda da yüzde getiriyi bulursunuz.
Hesabın en sık karışan tarafı fiyat seçimi. Geçmişte ödediğiniz bedeli dekont veya faturadan alın; bugünkü değer için elinizdeki ürüne verilen geri alım teklifini kullanın. Satış ekranındaki yüksek rakamla hesap yapmak, henüz elinize geçmeyen bir tutarı kazanç hanesine yazabilir.
Tek seferde alınan altında hesap
Temsili olarak 10 gram altını toplam 60.000 TL’ye aldığınızı düşünelim. Bugün aynı altına gram başına 6.500 TL geri alım teklifi veriliyorsa bozdurma karşılığı 65.000 TL olur. Ayrı satış masrafı bulunmadığı varsayımıyla fark 5.000 TL’dir.
Kâr veya zarar = net
bozdurma tutarı − toplam alım maliyeti.
Yüzde getiri = kâr veya
zarar ÷ toplam alım maliyeti × 100.
Bu yazıda bulabilecekleriniz5 başlık⌄
Örnekte 5.000 ÷ 60.000 × 100 işlemi yaklaşık yüzde 8,33 verir. Bu rakamlar hesap yöntemini göstermek içindir; güncel piyasa fiyatı değildir. Altını henüz satmadıysanız bulduğunuz fark, mevcut teklife göre hesaplanan gerçekleşmemiş kazançtır. Teklif değiştiğinde sonuç da değişir.
Alım sırasında toplam 60.000 TL ödediyseniz bunun içindeki işçilik veya ürün primini ikinci kez eklemeyin. Toplam tutara dahil olmayan ve bu işleme doğrudan bağlı ayrıca ödediğiniz masraf varsa maliyete ekleyin. Satış teklifinden zaten kesilmiş bir ücreti tekrar düşmek de hesabı olduğundan düşük gösterir.
Farklı tarihlerde aldıysanız gramları ağırlıklandırın
Her ay altın alan biri için tek bir alış fiyatı yeterli olmaz. Aynı tür ve saflıktaki ürünleri birlikte değerlendirmek üzere her alımın gramını ve toplam bedelini ayrı kaydedin. Toplam maliyetin toplam grama bölünmesi, gram başına ortalama maliyeti verir.
| Temsili alım | Miktar | Ödenen toplam |
|---|---|---|
| İlk alım | 2 gram | 12.000 TL |
| İkinci alım | 3 gram | 19.500 TL |
| Toplam | 5 gram | 31.500 TL |
Bu birikimin ortalama maliyeti 31.500 ÷ 5 = 6.300 TL/gramdır. Geri alım teklifi 6.600 TL olduğunda beş gramın karşılığı 33.000 TL, hesaplanan fark 1.500 TL olur. Getiri yaklaşık yüzde 4,76’dır.
İki alış fiyatı olan 6.000 ve 6.500 TL’yi toplayıp ikiye bölmek ise 6.250 TL sonucunu verir ve bu örnekte yanlış ortalamadır. Daha yüksek fiyattan üç gram aldığınız için o işlemin toplam maliyet içindeki ağırlığı daha fazladır. Miktarlar eşitse basit ortalama kullanılabilir; farklı miktarlarda toplam tutar üzerinden ilerlemek hatayı önler.
Altının bir bölümünü sattığınızda
Beş gramlık birikimin iki gramını 6.600 TL’den sattığınızı varsayalım. Ortalama maliyet yöntemini kişisel takibinizde kullanırsanız satılan iki gramın maliyeti 12.600 TL, satış geliri 13.200 TL ve gerçekleşen kazanç 600 TL olur.
Kalan üç gramın bu yöntemle izlenen maliyeti 18.900 TL’dir. Aynı teklifle bozdurulabilecek tutarı 19.800 TL, henüz gerçekleşmemiş farkı 900 TL olarak hesaplanır. Satılan bölümün gelirini kalan altının güncel değerine eklemek, toplam birikimin performansını izlerken önemlidir. Yalnız kalan bakiyeye bakmak daha önce aldığınız parayı dışarıda bırakır.
Bu örnek kişisel takip yöntemidir; vergi veya muhasebe uygulaması belirlemez. Ayrı ürünlerin gerçek alım-satım kayıtlarını saklamak, gerektiğinde her parçanın sonucunu kendi maliyetiyle görmenizi sağlar.
Bilezik ve çeyrek için doğru miktarı kullanın
Çeyrek altında adet üzerinden hesap yapılabilir: alınan adet için ödediğiniz toplamı, bugün aynı adedin bozdurma teklifiyle karşılaştırın. Bilezikte ise geri alım teklifinin hangi gram ve ayar üzerinden verildiği önemlidir. Taşlı takının toplam ağırlığını doğrudan altın gramı olarak kullanmayın.
Bir bilezikle banka hesabındaki gram bakiyeyi aynı birim fiyat altında birleştirmek hesabı karıştırır. Önce her ürünü kendi gerçek teklifinden değerleyin, ardından TL karşılıklarını toplayın. Satın alma ile geri satış arasındaki başlangıç farkını ayrıntılı incelemek için altını alıp hemen bozdurma rehberini okuyabilirsiniz.
Güncel fiyat ekranı hesabın hangi bölümünü tamamlar?
Altın hesaplama aracı, ürününüzün miktarını güncel referans alış fiyatıyla TL’ye çevirmenizi sağlar. Buradan çıkan değeri kendi alım maliyetinizle karşılaştırabilirsiniz. Fiziki ürün veya banka için gerçek geri alım teklifi farklıysa kişisel kazanç hesabında o teklifi esas alın.
Canlı makas kutusu ise bugünkü alım ve geri satış arasındaki farkı gösterir. Geçmişteki alış bedelinizi bilmediği için elde tuttuğunuz altının geçmiş getirisini hesaplayamaz. Arşiv fiyatı da kişisel dekontunuzun yerine geçmez; aynı gün farklı kanal ve saatlerde farklı bedeller ödenmiş olabilir.
TL kazancı nominal sonucu gösterir. Alım gücündeki değişimi değerlendirmek için aynı dönemin enflasyonu ayrıca hesaba katılır. Farklı sürelerdeki işlemleri karşılaştırırken başlangıç ve bitiş tarihlerini de kaydedin: bir aylık yüzde 8 kazançla bir yıllık yüzde 8 kazanç aynı süreyi ölçmez.
Takip kaydınızda alım tarihi, ürün, miktar, toplam maliyet, satış tarihi ve net satış geliri bulunsun. Satılmamış ürünler için kullanılan teklifin saatini ayrı yazın. Böylece gerçek işlemlerle değişen piyasa değerini birbirine karıştırmadan izleyebilirsiniz.
Veriyi nasıl ele alıyoruz?
Ürün özellikleri, piyasa kavramları ve fiyat verileri mümkün olduğunca birincil veya doğrudan kaynaklarla kontrol edilir. Canlı fiyatlar her zaman sayfanın gösterdiği veri zamanına aittir.
Veri politikasını incele →